لە درێژەى کارو چاڵاکیەکانى کۆلێژى پەروەردەو گرنگیدان بە بابەتە سەردەمیەکان، لە رۆژى چوارشەممە رێکەوتى ١١/٢/٢٠٢٦ سیمینارێک پێشکەش کرا لە لایەن بەرێز (پ. ی. د. اراز حکیم رضا) لە ژێز ناونیشانى (نیۆرۆسایکۆلۆژیاى دەستدرێژى ئۆرگانیزەکراو: کەیسى ئێپستین وەک نموونە). پێشکەشکار بە شێوەیەکى زانستیانە بابەتەکەى بەم شێوە خستەروو:
دەستدرێژی ئۆرگانیزەکراو لە کۆنترین و پێچاوپێچترین تاوانەکانی مێژووی مرۆڤایەتییە. لە ڕوانگەی نیۆرۆسایکۆلۆژییەوە، تێگەیشتن لە میکانیزمەکانی مێشک کە ڕەفتاری تاوانبارانەی خاوەن سیفەتە سایکۆپاتیانە و ڕێکخستنی سیستماتیکی بەردەوام دەبەستێتەوە، دەرفەتێکی بێ وێنەیە بۆ لێکۆڵینەوە لە کارلێکی نێوان بایۆلۆژی، دەروونناسی و کۆمەڵایەتی.
کەیسی جێفری ئێپستین، وەک نموونەیەکی دەرچووی تاوانبارێکی ئۆرگانیزەکراو، دەرفەتێکی توێژینەوەیی دەخاتەڕوو بۆ شیکردنەوەی ئەو سیفاتانەی کە لە نیۆرۆسایکۆلۆژیای کەسێتی پاتۆلۆژیکدا دەخوێنرێنەوە.
دەرئەنجام:
کەیسی ئێپستین نموونەیەکی کارەساتباری سەرکەوتنی یەکلایی سایکۆپاتی ئۆرگانیزەکراوە کە بە یارمەتی دەسەڵات، پارەو سیستمێکی کۆمەڵایەتی شکاو دەیانساڵان بەردەوامبوو. لە ڕوانگەی نیۆرۆسایکۆلۆژییەوە، ئەم کەیسە فێرمان دەکات کە:
- نیۆرۆبایۆلۆژی تەنها یەک بەش نییە: فاکتەرە کۆمەڵایەتی، سیستماتیک، و دارایی هاوکار بوون لە دروستبوون و بەردەوامبوونی ئەم تاوانانە.
- دەسەڵات کوێرکەرە: دەسەڵات و پڕیڤلێج دەتوانن کاریگەری نیۆرۆبایۆلۆژیکیان هەبن کە هاوسۆزی کەمدەکەنەوە و ڕەفتاری مەترسیدار زیاد دەکەن.
- بێسزابوون مێشک دەگۆڕێت: کاتێک تاوانبار بەردەوام بێسزا بمێننەوە، مێشکیان “فێر دەبێت” کە ڕەفتارەکانیان ڕێگەپێدراون.
- پێویستی بە نزیکبوونەوەی فرەلایەنە: چارەسەری سەرکەوتوو پێویستی بە یەکخستنی تێگەیشتنی نیۆرۆبایۆلۆژیک لەگەڵ گۆڕانکارییەکانی سیستمی یاسایی، کۆمەڵایەتی، و دادپەروەری هەیە.
گرنگى ئەم بابەتە دەگەرێتەوە بۆ ئەوەى کە ئەم سیمینارە پەیوەندە بە چەند ئامانجێکى نەتەوەیەکگرتووەکان کە بریتین لە ئامانجى سێیەم
(Good Health and Well-being)،
ئامانجى پێنجەم
(Gender Equality)
و ئامانجى شازدەیەم
(Peace, Justice and Strong Institutions).
